Akademik Veri Yönetim Sistemi
RHİNOCHAMP 2025, Muğla, Türkiye, 22 - 25 Mayıs 2025, ss.116, (Tam Metin Bildiri)
RİNOPLASTİ
ADAYLARINDA SOSYAL MEDYA BAĞIMLILIĞI VE SOSYAL MEDYA KULLANIMININ OPERASYON
KARARINA ETKİSİ
ÖZET
Amaç: Sosyal
medya, bireylerin kendilik algılarını, beden imajlarını ve estetik
anlayışlarını yeniden şekillendiren güçlü bir araç haline gelmiştir. Özellikle
filtreli görsellerin yaygınlığı ve idealize edilmiş güzellik standartlarının
sunulması, estetik operasyonlara olan ilgiyi artırmaktadır. Bu çalışmanın
amacı, sosyal medya bağımlılık düzeyi ile rinoplasti kararı arasındaki ilişkiyi
ortaya koymak; sosyal medya içeriklerinin, bireylerin kozmetik müdahaleye
yönelik düşüncelerini nasıl etkilediğini değerlendirmektir.
Yöntem: Araştırma,
Klinik Araştırmalar Etik Kurulundan onay alınarak yürütülen, prospektif ve
kesitsel tasarıma sahip bir çalışmadır. Rinoplasti olmak isteyen 78 bireyden oluşmaktadır. Katılımcılara Sosyal
Medya Bağımlılık Ölçeği (Tutgun-Ünal & Deniz, 2015) uygulanmıştır. Bu 41
maddelik ölçek, 5’li Likert tipi puanlama sistemiyle bireylerin sosyal medya
kullanım sıklığını ve bağımlılık düzeyini değerlendirmektedir. Elde edilen
toplam puanlara göre bireyler, bağımlılık düzeylerine göre “bağımlı değil”den
“çok yüksek bağımlı”ya kadar sınıflandırılmıştır. Bunun yanı sıra,
katılımcıların sosyal medya alışkanlıklarını, platform tercihlerine yönelik
davranışlarını ve rinoplasti kararını etkileyen sosyal medya içeriklerini
değerlendirmek üzere araştırmacılar tarafından oluşturulan 12 soruluk sosyal medya kullanım alışkanlığı anketi de
uygulanmıştır. Veriler SPSS 26.0 programında analiz edilmiştir.
Ki-kare ve bağımsız örneklem t-testleri ile gruplar arasındaki ilişkiler
değerlendirilmiştir.
Bulgular: Katılımcıların
sosyal medya bağımlılığı ortalama puanı 92.21 ± 41.64 olarak hesaplanmıştır.
Katılımcıların %20.5’i yüksek veya çok yüksek düzeyde bağımlı olarak
değerlendirilmiştir. Sosyal medya bağımlılığı yüksek olan bireylerin, estetik
cerrahların sosyal medya gönderilerinden (p=0.006) ve öncesi-sonrası
fotoğraflardan (p=0.004) daha fazla etkilendiği saptanmıştır. Ayrıca sosyal
medyada günde 3 saatten fazla vakit geçiren bireylerde rinoplasti kararına etki
eden içeriklerin etkisi daha belirgin bulunmuştur (p=0.004). Selfielerde daha
iyi görünme arzusu da önemli bir motivasyon kaynağıdır.
Sonuç: Sosyal
medya platformları, yalnızca bilgi edinme değil, aynı zamanda bireylerin
kendilerini ve bedenlerini değerlendirme biçimlerini dönüştüren güçlü bir
sosyal araç haline gelmiştir. Bu çalışmada elde edilen veriler, sosyal medya
bağımlılığının bireylerin estetik müdahale kararlarını önemli ölçüde etkilediğini
göstermektedir. Günlük sosyal medya kullanım süresi arttıkça, estetik
içeriklere maruziyet artmakta, bu da bireylerin rinoplasti gibi cerrahi
işlemleri düşünmesini kolaylaştırmaktadır. Sosyal medya, estetik cerrahlara
görünürlük sağlarken, kullanıcıları estetik müdahalelere yönlendiren bir mecra
haline gelmiştir. Bu bulgular, dijital medyanın bireylerin beden algısı ve
karar mekanizmaları üzerindeki etkisini ortaya koymak açısından önemli katkılar
sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Rinoplasti, Sosyal Medya, Bağımlılık, Beden algısı